Hoe klimaat integreren in ontwikkelingssamenwerking? De wederzijdse invloed tussen klimaatverandering en ontwikkeling maakt het noodzakelijk om ontwikkelingsbeleid, klimaatbeleid en energiebeleid op elkaar af te stemmen.

Deze integratiediscussie is op internationaal niveau volop bezig, maar lijkt in België moeilijk te verlopen. Op politiek niveau blijft het voorlopig bij grote verklaringen en engagementen, die heel dringend vertaald moeten worden naar concrete maatregelen.

Ontwikkelings- en milieuorganisaties zorgden alvast voor een reeks aanbevelingen.

In het voorjaar 2008 organiseerde de Minister voor Ontwikkelingssamenwerking Charles Michel een conferentie over Klimaat en Ontwikkelingssamenwerking met als doel een brede gedachtewisseling toe te laten rond de opwarming van de aarde als nieuwe uitdaging voor ontwikkelingssamenwerking.

De resultaten van deze conferentie moeten later dit jaar uitmonden in concrete beleidsvoorstellen. Oxfam-Wereldwinkels is actief in de werkgroep klimaat van VODO die een nota uitwerkte over hoe de Belgische beleidsmakers deze linken kunnen vertalen naar concrete beleidsmaatregelen.

Een aantal aandachtspunten uit deze nota:

• Vele ontwikkelingsprojecten zijn uiterst gevoelig voor wijzigingen in het klimaat.
  Zo stelde de Wereldbank dat een kwart van de ontwikkelingsprojecten op termijn te lijden dreigt te hebben onder de klimaatverandering. Ontwikkelingsprojecten moeten gescreend worden op de impact van de klimaatverandering en aangepast worden opdat ze klimaatbestendig zouden zijn.
  
   
• Ontwikkelingssamenwerking moet specifieke aandacht besteden aan technologie-overdracht en capaciteitsopbouw.
  Industrielanden hebben immers de nodige kennis en technologieën in huis om ontwikkelingslanden toe te laten een koolstofarme en duurzame ontwikkeling te verwezenlijken. Deze kennisoverdracht betreft niet enkel mitigatie, maar ook adaptatie, deelname aan de koolstofmarkt en deelname aan de internationale onderhandelingen.
  
   
• De Belgische ontwikkelingssamenwerking zou pilootprojecten moeten lanceren die bijdragen aan het reduceren van ontbossing in de partnerlanden en het bevorderen van duurzaam bosbeheer. Dergelijke projecten moeten een optimale synergie nastreven met duurzame landbouw.
  
   
• België moet bijdragen in de ondersteuning van ontwikkelingslanden, zowel voor adaptatie als voor koolstofarme en duurzame ontwikkeling en het vermijden van ontbossing en bosdegradatie.
  Het UNFCCC rapport over financiële stromen schat dat 210 miljard nodig is voor mitigatiemaatregelen tegen 2030, waarvan 46% (of 69 miljard €) in ontwikkelingslanden. Voor de financiering van adaptatie in ontwikkelingslanden lopen de schattingen uiteen, maar Oxfam (2007) berekende 50 miljard /jaar.
  
   
• In de praktijk blijken de Clean Development Mechanism-projecten vaak helemaal niet te voldoen aan de noden van de ontwikkelingslanden.
  Er is ook een slechte regionale spreiding van de CDM-projecten. De armste Afrikaanse landen vallen bijna helemaal uit de boot: investeerders gaan liever daar waar er reeds goede infrastructuur aanwezig is en de risico’s beperkt zijn. Bovendien hebben Afrikaanse landen minder informatie en capaciteit om zelf goede projecten voor te stellen. In samenspraak met de ngo’s moet gezocht worden naar mogelijkheden voor kleinschalige projecten in de Afrikaanse regio.
  
   
• Het ontwikkelingsbudget moet zo snel mogelijk worden opgetrokken naar de reeds lang beloofde 0,7% van het bbp.
  Bijkomende klimaatgebonden activiteiten binnen de ontwikkelingssamenwerking moeten additioneel zijn aan de 0,7% doelstelling. België moet overwegen om bij te dragen tot het Least Developed Country Fonds binnen het VN-Raamverdrag of het Europese Global Climate Change Alliance.
  
   
• In de dialoog met partnerlanden moet klimaat op de agenda gezet worden, opdat deze dimensie geïntegreerd zou worden in de nationale plannen en strategieën (Poverty Reduction Strategy Papers, maar ook National Adaptation Plans of Action, National Sustainable Development Strategies). Ook in het handel- en landbouwbeleid van de Belgische ontwikkelingssamenwerking moeten klimaataspecten een prominente plaats krijgen om coherentie te verzekeren.

Om dit alles mogelijk te maken moet er een effectief beleidsdomeinoverschrijdend politiek overleg plaatsvinden om het klimaatbeleid coherenter en geïntegreerd te maken. Ook de regio’s moeten hierin vertegenwoordigd zijn.

Beleidsaanbevelingen klimaat en ontwikkeling: zie nota onderaan.
Voor meer informatie: Saar.vanhauwermeiren@oww.be
 

 

 Documenten
>>  Standpunt klimaat en ontwikkeling (197 kb - .doc)